Homilie bij de herdenking van Ferd Heselaars 14-05-2011 Berchmanianum

Beste familie, medebroeders en vrienden.

Ferd was een man die mensen om zich heen verzamelde. Toch hield hij niet van drukte. Niet gloriërend voor het voetlicht maar veel meer stimulerend tussen de coulissen, daar voelde hij zich het meeste thuis. Op groepsfoto’s moet je hem dan ook meestal ergens op de zijflanken zoeken. Eerder wat achteraf, een karakteristiek die zich allengs ook uitte in zijn hang naar ’n sober kluizenaarsbestaan in zijn kleine koninkrijk van de PTPM, het cursuscentrum als een oase in de drukte van de sultansstad Yogyakarta.

Maar vanuit deze oase altijd volledig betrokken, in de vele leidinggevende functies die hij in Kerk en de Sociëteit van Jezus vervuld heeft. Daarin kwam hij volledig tot ontplooiing als de stimulerende kracht die als een behoedzaam en betrouwbaar herder steeds weer oog had voor de verbindende lijnen tussen mensen en instituten, in die volgorde!

Zo profileerde hij zich in de zestiger jaren als oprichter van het katechetisch instituut in opdracht van de indonesische bisschoppenconferentie, en later als voortzetter van het nog jonge pastorale centrum in crisistijd waarvan hij vele jaren de dynamiserende directeur was.

In zijn katechetische periode zette hij zich volledig in om samen met zijn stafleden de samenwerking tussen de tientallen indonesische bisdommen op gang te brengen in het opzetten van netwerken van professionele katechisten over de gehele archipel – letterlijk van Sabang tot Merauke - die elkaar vanuit hun eigen culturele achtergrond konden inspireren.

Vanaf mdden zeventiger jaren raakte Ferd direct betrokken bij het nog jonge pastorale centrum. Zijn leidinggeven daaraan wordt vooral getekend door de zich steeds duidelijker aftekenende oecumenische samenwerking met nederlandse deskundigen op het gebied van kerkopbouw, ten dienste van de Indonesische kerken. Al deze contacten groeiden uit tot een netwerk van vrienden die in grote onderlinge trouw elkaar bezielden en klaar stonden voor praktisch theologiseren op hoog niveau. En Ferd genoot daar zichtbaar van, niet in het minst omdat hij daarmee een duidelijke lacune kon aanvullen van de gangbare priester- en ambtsopleiding.

Als jarenlang zijn naaste medewerker, heb ik in grote dankbaarheid mogen ervaren hoe verademend Ferd altijd op zoek was naar de open ruimte van vernieuwing waar persoonlijke inbreng en creatieve invulling voorop stond, ook al kon hij er zelf een heel uitgesproken eigen mening op na houden. Bij dit zoeken en uitproberen was een van zijn geliefde uitspraken: “niets is zo inconsequent als de mens!” waarmee hij ruimhartig plaats gaf – ook voor zichzelf - aan het onvoorspelbare en soms frustrerende in mensen.

Ferd was geen man van “het laatste woord”. Mensen die het allemaal zo goed wisten, wantrouwde hij bij voorbaat. Hij leefde vanuit de dialoog, een empirisch openstaan waar plaats is voor velen. Een herder bij uitstek, attent, gastvrij en bezorgd om de kudde bijeen te houden. In workshops en cursussen wist hij deelnemers en staf interactief met elkaar in contact te brengen. Voor hem bleef in dit alles persoonlijke betrokkenheid en loyale samenwerking de ruggegraat van zijn functie als pastor. Zijn hele persoon was herder.

Ook in zijn vele uiteenlopende persoonlijke contacten, bij geestelijke begeleiding en bij zijn meestal in kleinere kring voorgaan in de liturgie, schiepen zijn woorden en gebaren een ruimte van vertrouwen en veiligheid waarin mensen in aanraking kwamen met het mysterie van waaruit hijzelf zo vanzelfsprekend leefde.

Van dit herderlijk profiel van Ferd willen drie van de hier aanwezigen ons nu deelgenoot maken vanuit hun eigen ervaring. Mag ik zr.Beata uit nodigen voor het eerste getuigenis......

Norbert Halsema, SJ